Pasen

paasontbijt
Paasontbijt!

Van lentefeest tot paasfeest, zo kun je de verschillende manieren waarop Pasen binnen de school gevierd wordt misschien wel in vogelvlucht karakteriseren.
Bij de kleuters ligt het accent op het beleven van het nieuwe leven dat zich in de natuur manifesteert. Kuikens en lammetjes bevolken de kijktafels. Er worden spelletjes gedaan waarbij de haas een centrale plaats inneemt. Er wordt gezaaid en het proces van het kiemen van het zaad wordt nauwlettend gevolgd.

Jonge kinderen hebben nog niet het bewustzijn om het paasmysterie te kunnen beleven. Het kruis, als centraal symbool van de lijdenstijd, staat nog ver van hen af. Zonder de lijdenstijd te beleven kun je geen Paasfeest vieren. Je kunt echter wel de opstanding in de natuur beleven. Het schijnbaar dode zaad komt tot leven, het schijnbaar dode ei met zijn harde steenachtige schaal draagt leven in zich, schijnbaar dode knoppen botten uit. Planten groeien en overwinnen de zwaartekracht. De voorchristelijke symbolen die te maken hebben met leven en offerbereidheid staan centraal. Denk aan de haas als symbool voor het offeren en als vruchtbaarheidssymbool. Denk aan de eieren, de paasvuren. Het vuur verteert de dode materie, de vruchtbare as geeft nieuw leven. Als een soort van desem strooit men de as over de velden. In de weilanden is altijd goed te zien waar het paasvuur gestookt is geweest. Daar groeit het gras beter en voller en vormt een lichtgroene cirkel.

 

In de derde klas heeft het paasfeest een heel eigen karakter. In deze klas wordt het oude testament verteld en met Pasen viert men de uittocht uit Egypte. Dit is een mooie overgang naar de jaren die daarna komen. In de hoogste klassen zijn de kinderen er wel aan toe om iets van de lijdenstijd te beleven. Rond het tiende levensjaar begint het ik-bewustzijn te ontwaken. Het kind stapt als het ware uit het groepsbewustzijn en wordt wakker voor zijn eigen individualiteit.
Met het beleven van de eigen individualiteit wordt het ook mogelijk om de individualiteit van de ander te beleven. Het is dan bijvoorbeeld mogelijk om aandacht te besteden aan de dagen van de Stille Week, aan wat de Christus guur in die dagen doorstond.
Het mysterie van de opstanding kan dan ook op een andere manier beleefd worden. Het zingen van de koralen van Bach kan voor oudere kinderen een mooie voorbereiding op het paasfeest zijn. De meerstemmige muziek kan alleen gezongen worden wanneer je de eigen partij en die van de ander verinnerlijkt. Dit is een hoogst individueel en sociaal proces tegelijk. Wanneer er dan ook nog aandacht aan de tekstinhoud wordt besteed, kan het lijden, sterven en de opstanding ten volle beleefd worden.

Het paasfeest is een ochtendfeest. Het is het feest van de opkomende zon, van de overwinning van het licht op het duister. Vandaar ook het accent op de paasontbijten. In alle klas- sen zien we dit terugkomen. Vaak worden er gevlochten broden gegeten. Elke keer dat het deeg gekruist wordt, vraagt dit bewustzijn van de bakker. En aan geen paasontbijt ontbreekt het ei als symbool voor het nieuwe leven. Beter kunnen de wezenlijke paassymbolen haast niet geconcretiseerd worden.

Pasen is geen makkelijk feest om te vieren. Het vraagt van ons dat we ons steeds opnieuw met het mysterie van Golgotha verbinden. Dan wordt het, hoe eenvoudig ook, gevierd tot een feest waarbij hemelse en aardse krachten te- gelijkertijd beleefd kunnen worden.

Bron:
Jaarfeestenboekje met tekst van Elisabeth Steinmeijer-van Ooijen. 

Jaarfeesten, Pasen, opstanding, in natuur, klas 3, uittocht, Egypte, ochtendfeest